Wat is een art-nouveau sieraad waard?

Ivoor en handelsbeperkingen

Sieraden waarin ivoor is verwerkt vallen onder CITES en de EU-ivoorregels. Verkopen binnen Nederland is onder voorwaarden mogelijk voor pre-1947-antiek met bewijs; export is aanzienlijk beperkter. Dit is geen juridisch advies — raadpleeg voor actuele regelgeving de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.

Wat je vooral níét moet doen vóór taxatie

Email niet zelf reinigen, niet polijsten, niet warm afspoelen. Losse emaillefragmenten die je vindt: bewaren, niet weggooien. Latere reparaties van email zijn zelden bevredigend en drukken de waarde meer dan een gemelde, onbewerkte chip.

Wat de prijs omhoog of omlaag haalt

Art nouveau (circa 1890–1910) draait om ontwerp, niet om karaatgewicht. Een zilveren libel van een goed atelier kan een goudgewicht ver overstijgen, terwijl een zwaar gouden bloemwerkje uit dezelfde jaren blijft steken op materiaalwaarde. Dit weegt het zwaarst.

Zo herken je een goed exemplaar

Houd het stuk schuin onder een lamp en volg de lijn. Bij origineel werk loopt de golf door tot in de achterkant: de plooi van een haarlok of de nerf van een vleugel is óók aan de achterzijde gemodelleerd, omdat het stuk met de hand is gedreven of in was gemodelleerd. Gietwerk uit een revivalperiode is aan de achterzijde vlak.

Kijk bij email tegen het licht in. Plique-à-jour hoort licht door te laten als een glas-in-loodraampje, met cellen die aan de achterkant open zijn. Zit er een metalen plaat achter, dan is het gewoon cloisonné — mooi, maar een andere prijsklasse. Zoek met een loep naar haarscheurtjes in de hoeken van elke cel; daar begint schade altijd.

Zoek ten slotte naar tekens op de minst voor de hand liggende plek: langs de rand van de naaldhouder, onder de scharnierpin, aan de binnenkant van een sluitoog. Een Frans meesterteken in ruitvorm, een Duitse halve maan met kroon en 800, of een Engelse jaarletter dateert en lokaliseert het stuk in één keer.

Drie voorbeelden ter illustratie

Bewaren en onderhouden van kwetsbaar nouveauwerk

Art-nouveaustukken zijn gemaakt van materialen die reageren op hun omgeving. Hoorn droogt uit en krult bij te droge lucht en bij warmte van een verwarming of een spotje in een vitrine. Bewaar zulke stukken liever plat, in het donker en bij kamertemperatuur, niet in een badkamer en niet in direct zonlicht.

Email verdraagt geen ultrasoon bad en geen schoonmaakmiddel. De trillingen van een ultrasoon reiniger zetten bestaande haarscheurtjes door, en dat is onherstelbaar. Afnemen met een droge, zachte doek is het maximum; bij hardnekkig vuil in de cellen laat je het aan een restaurateur over die met email-ervaring werkt.

Opaal en maansteen bevatten water en kunnen craqueleren als ze te snel opwarmen of uitdrogen. Leg ze niet naast een raam en draag ze niet tijdens het afwassen. Voor alle nouveaustukken geldt dat je ze los van elkaar bewaart in een zachte zak of vakje; hoorn en zilver krassen elkaar in één doosje binnen een jaar zichtbaar op.

Laat restauratie van nouveauwerk over aan iemand die specifiek met email en hoorn werkt. Een goede goudsmid is niet automatisch een emailrestaurateur, en de gebruikelijke reflex om een stuk warm te maken bij het solderen is precies wat email doet springen. Vraag vooraf naar eerder werk aan vergelijkbare stukken en laat de staat vastleggen op foto voordat er iets gebeurt.