Edelstenen in vintage sieraden
Een saffier uit 1900 is niet dezelfde steen als een saffier uit 2020. Ze delen hetzelfde chemische recept, maar alles wat we ermee hebben gedaan verschilt: het slijpsel was met de hand berekend en bewaarde de kleur, de zetting sloot vaak aan de achterkant om die kleur te versterken met folie, en de vroege synthese (Verneuil, vanaf circa 1902) circuleerde al in fijne ateliers voordat iemand hem 'namaak' noemde. Wie vintage sieraden wil lezen, leert eerst de stenen lezen. Deze gids ordent ze in vier rubrieken: van de kostbare vier tot organisch materiaal en typisch vintage. Voor de bredere techniek van slijpsels zie ook slijpsels, een leesgids.
Geboortestenen per maand
Twaalf stenen, van granaat in januari tot turkoois in december. Betekenis, hoe ze in vintage sieraden voorkomen en waar je op let bij oude exemplaren, met doorverwijzingen naar de verdiepende steengidsen.
Diamant, saffier, robijn en smaragd
De vier stenen waarrond de fijne juwelierskunst zich eeuwenlang heeft georganiseerd. In vintage werk gaat het bij deze stenen niet alleen om het materiaal maar om het slijpsel, de foliezetting en de vraag of vroege synthese al meespeelde.
-
Diamant
Oude slijpsels (roosdiamant, old mine cut, old European) fonkelen anders dan de moderne briljant.
Binnenkort verdiepende gids -
Saffier
Van Ceylon tot Kashmir; Verneuil-synthese vanaf circa 1908.
Lees de steengids → -
Robijn
Birma-Mogok, foliezetting en de rol van Verneuil vanaf 1902.
Lees de steengids → -
Smaragd
Colombiaans jardin, olie-behandeling als norm, art-deco emerald-cut.
Lees de steengids →
Opaal, granaat, parel, amethist, aquamarijn, turkoois, maansteen en citrien
De stenen die de eigenlijke sfeer van vintage werk dragen, vaak minder duur per karaat dan de kostbare vier, maar met karakters die zich aan periode, atelier en drager verbinden.
-
Opaal
Australisch materiaal vanaf 1890; art-nouveau en halo-monturen.
Lees de steengids → -
Granaat
Pyroop, almandien en demantoïd — soorten en herkenning, naast de aparte prijsgids.
Lees de steengids → -
Parel
Natuurlijk of gekweekt; de scheiding valt rond Mikimoto en de jaren twintig.
Binnenkort verdiepende gids -
Amethist
Bisschopspaars, half-mourning en Siberisch versus Braziliaans.
Lees de steengids → -
Aquamarijn
Art-deco en retro cocktailring, zeegroen tegenover behandeld diepblauw.
Lees de steengids → -
Turkoois
Perzisch versus Amerikaans, matrix en stabilisatie op patroonniveau.
Lees de steengids → -
Maansteen
Art-nouveau favoriet met adularescentie; opaliet als verwarring.
Lees de steengids → -
Citrien en topaas
Waarom 'gouden topaas' op oude etiketten meestal citrien is.
Lees de steengids → -
Peridoot
De edwardiaanse favoriet — zelden behandeld, met sterke dubbele breking.
Lees de steengids → -
Toermalijn
Het breedste kleurenspectrum; lang anoniem als 'groene steen' op oude taxaties.
Lees de steengids →
Spinel, zirkoon en de robijn/diamant-imitaties op patroonniveau
Twee stenen die eeuwenlang voor iets anders werden aangezien en waarvan de synthetische varianten een groot deel van de vroege twintigste-eeuwse imitatiemarkt hebben gevuld.
Jade, lapis lazuli en de chalcedoon-familie
Materialen met sterke eigen esthetiek en gebruikscontexten — art-deco jadegolf, herenring in lapis en de generaties zegelringen en cameeën in chalcedoon.
-
Jade
Jadeïet vs nefriet, art-deco jadegolf en het A/B/C-verhaal.
Lees de steengids → -
Lapis lazuli
Ultramarijn met pyriet-spikkels; 'Zwitserse lapis' als imitatie; klassiek in herenringen.
Lees de steengids → -
Onyx en lagenstenen
Onyx, agaat, carneool, sardonyx — de stenen van zegelringen en cameeën.
Lees de steengids →
Git, barnsteen, koraal en ivoor
Materialen van dierlijke of plantaardige oorsprong, met eigen conventies rond herkenning, onderhoud en (bij ivoor en koraal) juridisch kader.
-
Git
Whitby jet en de rouwcultuur; vier zwarte materialen onderscheiden.
Lees de steengids → -
Barnsteen
Baltische traditie, ambroïd, kunststof-imitaties en de drijftest.
Lees de steengids → -
Koraal
Bloedkoraal in de Zeeuwse en Friese traditie; CITES en de nuances van hedendaagse handel.
Binnenkort verdiepende gids -
Ivoor en been
Retzius-lijnen versus botkanalen; RVO en CITES bij verkoop.
Lees de steengids →
Markasiet en paste
Twee materialen die typerend zijn voor bepaalde vintage periodes en die vaak nog worden onderschat, als eigen verzamelgebied met eigen esthetische regels.